Nhà ga hành khách T3 của sân bay Tân Sơn Nhất là công trình do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) đầu tư, công suất thiết kế 20 triệu hành khách mỗi năm, chủ yếu phục vụ chuyến bay nội địa; ga được khởi công cuối năm 2022 và đưa vào khai thác năm 2025 theo thông tin công bố. Cùng với ga là tuyến đường nối từ khu vực đường Trần Quốc Hoàn sang đường Cộng Hoà do TP.HCM đầu tư để dẫn xe vào ga mới.
T3 là lời giải trước mắt cho Tân Sơn Nhất, sân bay đông nhất cả nước nằm giữa đô thị. Bài này nhìn vào vị trí và vai trò của ga, cách xe ra vào, tác động lên khu dân cư Tân Bình và cách sân bay chia vai với Long Thành.
Vì sao Tân Sơn Nhất cần ga thứ ba
Trước khi có T3, Tân Sơn Nhất có nhà ga quốc nội T1 và nhà ga quốc tế T2. Lượng khách thực tế trong nhiều năm vượt xa công suất thiết kế của hai nhà ga, dẫn tới cảnh xếp hàng dài ở quầy thủ tục, khu soi chiếu an ninh, và ùn tắc ở cổng sân bay vào giờ cao điểm, dịp lễ Tết.
Sân bay không thể mở rộng đường băng vì bị đô thị bao quanh, nhưng vẫn còn quỹ đất phía nam khu sân đỗ để xây thêm nhà ga và sân đỗ máy bay. Tận dụng quỹ đất này, nhà ga T3 được xây với công suất lớn hơn cả ga T1, nhằm tăng năng lực phục vụ khách nội địa cho tới khi Long Thành chia tải.
Việc chọn xây nhà ga nội địa thay vì quốc tế cũng có lý do. Khách nội địa chiếm phần lớn lượng khách của Tân Sơn Nhất, và về lâu dài, khi Long Thành nhận phần lớn chuyến quốc tế, Tân Sơn Nhất sẽ chủ yếu phục vụ bay trong nước. Đầu tư vào năng lực nội địa vì thế phù hợp với vai trò lâu dài của sân bay.
Lưu ý rằng nhà ga mới không làm tăng số đường băng. Số chuyến cất hạ cánh tối đa mỗi giờ vẫn bị giới hạn bởi hai đường băng hiện có và vùng trời. T3 giải quyết nút thắt ở mặt đất: nơi làm thủ tục, chờ lên máy bay, sân đỗ, chứ không giải quyết được giới hạn về đường băng.
T1, T2, T3: ba nhà ga và vai trò
Bảng dưới tóm tắt vai trò ba nhà ga theo định hướng công bố. Việc hãng nào khai thác ở ga nào có thể thay đổi; hành khách nên xem thông tin trên vé và thông báo của hãng bay.
| Nhà ga | Vai trò chính | Lưu ý với hành khách |
|---|---|---|
| T1 | Nhà ga quốc nội lâu đời | Một số hãng có thể chuyển một phần chuyến bay sang T3 |
| T2 | Nhà ga quốc tế | Khi Long Thành khai thác, nhiều chuyến quốc tế dự kiến chuyển sang Long Thành |
| T3 | Nhà ga quốc nội mới, công suất 20 triệu khách mỗi năm | Lối vào riêng từ phía đường Trần Quốc Hoàn – Cộng Hoà |
Với ba nhà ga và cổng vào ở các phía khác nhau, việc đi nhầm ga là chuyện có thể xảy ra trong giai đoạn đầu. Các hãng bay và cảng hàng không thường thông báo rõ chuyến nào ở ga nào, và có xe trung chuyển giữa các nhà ga khi cần.
Khi Long Thành đi vào khai thác, vai trò của T2 có thể thay đổi theo phương án phân chia đường bay quốc tế. Đây là quyết định của cơ quan quản lý, sẽ được công bố cụ thể.
Đường vào ga T3: tách dòng xe khỏi cổng cũ
Một điểm khác biệt của T3 là lối vào riêng, không dồn vào cổng chính trên đường Trường Sơn như hai ga cũ. TP.HCM đầu tư tuyến đường nối từ khu vực đường Trần Quốc Hoàn sang đường Cộng Hoà, đi xuyên phía nam sân bay, để dẫn xe vào khu nhà ga mới. Nhờ vậy, dòng xe đến T3 được tách khỏi dòng xe đến T1, T2.
Tuyến đường này đi qua đất quốc phòng và khu dân cư, nên phải giải toả, chuyển đổi đất trước khi thi công. Theo thông tin công bố, dự án được đẩy nhanh để kịp đưa vào sử dụng cùng nhà ga.
Tuy vậy, khu vực quanh sân bay vẫn là một trong những nơi đông nhất thành phố. Các tuyến như Cộng Hoà, Trường Chinh, Hoàng Văn Thụ, Phạm Văn Đồng đều có lưu lượng lớn. Ga mới thêm lối vào, nhưng tổng lượng xe đến sân bay vẫn tăng theo lượng khách. Bài toán ùn tắc quanh sân bay chỉ được giải quyết căn bản khi có thêm phương tiện công cộng sức chở lớn.
Tác động khu vực: Tân Bình, Gò Vấp và cư dân quanh sân bay
Giao thông quanh lối vào mới. Khu dân cư dọc đường Cộng Hoà và các con đường nhỏ quanh lối vào T3 chịu thêm lượng xe đưa đón khách. Các hộ kinh doanh có thêm khách, nhưng cũng chịu cảnh xe dừng đỗ, ùn tắc trước cửa vào giờ cao điểm.
Tiếng ồn và tĩnh không. Cư dân quanh sân bay đã quen với tiếng ồn máy bay. Nhà ga mới không thay đổi hướng bay, nhưng hoạt động mặt đất ở khu vực phía nam sân bay tăng lên. Quy định tĩnh không vẫn giới hạn chiều cao công trình quanh sân bay.
Việc làm. Một nhà ga mới cần lực lượng phục vụ mặt đất, an ninh, vệ sinh, bán lẻ, ăn uống. Lao động trong khu vực có thêm cơ hội việc làm tại chỗ.
Dịch vụ đưa đón. Taxi, xe công nghệ, xe hợp đồng phải làm quen với điểm đón trả mới. Bãi chờ xe và quy định đón khách tại ga thường được điều chỉnh vài lần trong giai đoạn đầu khai thác.
Tân Sơn Nhất sau khi có T3 và Long Thành
Tân Sơn Nhất sẽ không biến mất khi Long Thành khai thác. Theo định hướng công bố, sân bay tiếp tục là cửa ngõ nội địa chính của TP.HCM, nằm gần trung tâm nên thuận tiện cho khách bay trong nước. T3 là phần đầu tư để Tân Sơn Nhất làm tốt vai trò đó trong nhiều năm tới.
Một câu hỏi được nhắc nhiều là liệu có nên giảm dần hoạt động của Tân Sơn Nhất để dùng đất cho đô thị. Đây là chủ đề quy hoạch dài hạn, có nhiều quan điểm chuyên môn, và hiện chưa phải là nội dung của các dự án đang triển khai. Với người dân, điều cần biết là trong tương lai gần sân bay vẫn hoạt động như hiện nay.
Sự chia vai giữa hai sân bay cũng ảnh hưởng tới hành khách nối chuyến: chuyến nội địa ở Tân Sơn Nhất, chuyến quốc tế ở Long Thành, hai nơi cách nhau một quãng đường bộ đáng kể. Các phương án nối chuyến, xe trung chuyển giữa hai sân bay sẽ là chủ đề cơ quan quản lý và các hãng bay phải giải quyết.
Hành khách nên chuẩn bị gì trong giai đoạn chuyển đổi
Những năm T3 mới hoạt động và Long Thành chuẩn bị khai thác là giai đoạn nhiều thay đổi với người bay từ TP.HCM. Thói quen cũ, như mặc định chuyến nội địa ở T1, có thể không còn đúng. Việc đầu tiên là đọc kỹ vé và tin nhắn của hãng bay để biết chuyến của mình ở nhà ga nào.
Việc thứ hai là chọn đường đi phù hợp với nhà ga. Lối vào T3 khác cổng vào T1, T2, nên tài xế taxi, xe công nghệ hay người nhà đưa đón cần được báo trước. Đặt điểm đến trên ứng dụng bản đồ nên chọn đúng tên nhà ga thay vì chỉ ghi "sân bay Tân Sơn Nhất".
Việc thứ ba là dự trù thời gian. Trong những tháng đầu khai thác một nhà ga mới, quy trình, biển chỉ dẫn, điểm đón trả thường được điều chỉnh. Đến sớm hơn thường lệ và theo dõi thông báo của cảng hàng không là cách giảm rủi ro lỡ chuyến. Với người nối chuyến sang chuyến quốc tế, cần hỏi hãng bay về nhà ga và thời gian nối chuyến tối thiểu.
Đọc tin về Tân Sơn Nhất cho đúng
Tin về Tân Sơn Nhất thường xoay quanh ùn tắc, chuyển ga, chuyển đường bay. Một số lưu ý:
- Phân biệt tin về nhà ga, về đường kết nối và về phân chia đường bay; ba việc có chủ thể khác nhau.
- Thông tin "chuyển toàn bộ chuyến quốc tế sang Long Thành" cần được đối chiếu với quyết định chính thức và lộ trình cụ thể.
- Công suất nhà ga là số khách phục vụ được một cách thoải mái; số khách thực tế có thể cao hoặc thấp hơn tuỳ năm.
- Đường kết nối mới giải toả một phần, nhưng lưu lượng quanh sân bay vẫn phụ thuộc vào cả mạng đường khu vực.
- Nhà đất quanh sân bay chịu ràng buộc tĩnh không, tiếng ồn; trang này không nêu, không dự báo giá và không khuyên mua bán.
Với hành khách, nguồn tin đáng tin nhất cho mỗi chuyến đi là vé, tin nhắn và thông báo của hãng bay, cùng thông báo của cảng hàng không.
Theo dõi thông tin T3 và Tân Sơn Nhất
Các nguồn nên theo dõi theo từng loại thông tin:
- Thông tin về nhà ga, khai thác, dịch vụ tại sân bay: thông báo của ACV và Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất.
- Phân chia đường bay giữa các nhà ga, giữa Tân Sơn Nhất và Long Thành: Bộ Xây dựng và cơ quan quản lý hàng không.
- Đường kết nối, phân luồng giao thông quanh sân bay: UBND TP.HCM và sở quản lý giao thông của thành phố.
- Chuyến bay cụ thể: vé điện tử, thông báo của hãng bay.
Với người dân sống quanh sân bay, các thông tin về tổ chức lại giao thông, cấm dừng đỗ, điểm chờ xe công nghệ thường do thành phố và cảng hàng không cùng ban hành; nếu thấy bất cập, có thể phản ánh qua UBND phường nơi cư trú.
Trong giai đoạn chuyển đổi, khi cả T3 mới đi vào hoạt động và Long Thành chuẩn bị khai thác, nhiều thông tin có thể thay đổi trong thời gian ngắn. Nên kiểm tra lại trước mỗi chuyến đi.
Câu hỏi thường gặp
Nhà ga T3 Tân Sơn Nhất phục vụ chuyến bay nào?
Theo định hướng công bố, T3 là nhà ga quốc nội, phục vụ các chuyến bay trong nước. Hãng nào, chuyến nào khai thác ở T3 do cảng hàng không và hãng bay thông báo, hành khách nên xem trên vé.
Công suất nhà ga T3 là bao nhiêu?
Theo thông tin công bố, nhà ga T3 có công suất thiết kế 20 triệu hành khách mỗi năm, lớn hơn nhà ga quốc nội T1, giúp tăng đáng kể năng lực phục vụ khách nội địa của Tân Sơn Nhất.
Đi vào ga T3 bằng đường nào?
Ga T3 có lối vào riêng từ phía đường Trần Quốc Hoàn nối sang đường Cộng Hoà, tách khỏi cổng chính trên đường Trường Sơn dẫn vào T1, T2. Nên kiểm tra chỉ dẫn mới nhất trước khi đi.
Có T3 rồi Tân Sơn Nhất có hết ùn tắc không?
T3 giúp giảm quá tải trong nhà ga và tách bớt dòng xe vào cổng cũ, nhưng không tăng số đường băng và lượng xe tới sân bay vẫn tăng theo lượng khách. Ùn tắc quanh sân bay phụ thuộc cả mạng đường và phương tiện công cộng khu vực.
Khi Long Thành khai thác, Tân Sơn Nhất còn bay quốc tế không?
Theo định hướng công bố, phần lớn chuyến quốc tế sẽ chuyển sang Long Thành, Tân Sơn Nhất chủ yếu phục vụ nội địa và một phần quốc tế. Phương án cụ thể do cơ quan quản lý quyết định và công bố.
Đi nhầm ga thì làm thế nào?
Liên hệ quầy thông tin của cảng hàng không để được hướng dẫn xe trung chuyển giữa các nhà ga nếu có. Tốt nhất là kiểm tra nhà ga trên vé và thông báo của hãng bay trước khi rời nhà, dành thêm thời gian dự phòng.